1. Czym jest delegowanie kierowcy?
Delegowanie kierowcy oznacza czasowe skierowanie pracownika przez przewoźnika drogowego do wykonywania pracy na terytorium Polski w ramach realizacji usługi transportowej. Zasady delegowania reguluje ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o delegowaniu kierowców w transporcie drogowym.
Przepisy te dotyczą zarówno przewoźników mających siedzibę w innym państwie członkowskim UE (np. Niemcy, Czechy), jak i przewoźników z tzw. państw trzecich (np. Ukraina, Białoruś), którzy kierują swoich kierowców do Polski. Nie ma przy tym znaczenia, czy kierowca jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, czy umowy równoważnej – ważne jest, by wykonywał transport drogowy na rzecz przewoźnika delegującego.
Przyjmuje się definicję pracownika zgodną z prawem kraju, z którego kierowca jest delegowany. Dla państw członkowskich UE obowiązują przepisy unijne, natomiast dla państw trzecich – przepisy bilateralne i krajowe.
2. Kogo dotyczą przepisy?
2.1. Kierowcy z państw członkowskich UE
Za kierowców delegowanych uznaje się pracowników przewoźników mających siedzibę w państwach członkowskich UE lub EFTA (Norwegia, Islandia, Liechtenstein), którzy wykonują na terytorium Polski:
- Przewozy kabotażowe – przewozy realizowane w całości na terytorium Polski przez zagranicznego przewoźnika.
- Przewozy typu cross-trade – przewozy międzynarodowe, które nie są bezpośrednio związane z państwem siedziby przewoźnika (np. przewóz towaru z Niemiec do Polski przez czeskiego przewoźnika).
Nie są uznawani za delegowanych ci kierowcy, którzy:
- wykonują przewozy tranzytowe przez terytorium Polski,
- realizują przewozy dwustronne rzeczy lub osób,
- wykonują dodatkowy załadunek lub rozładunek podczas przewozu dwustronnego, ale nie w tym samym państwie,
- po przewozie dwustronnym wykonują maksymalnie dwie dodatkowe czynności załadunku/rozładunku,
- w przypadku przewozu osób – jednokrotnie zabierają lub wysadzają pasażerów w trakcie przejazdu przez Polskę.
Uwaga: Wyłączenia obowiązują tylko dla pojazdów wyposażonych w inteligentne tachografy.
2.2. Kierowcy z państw trzecich
Przepisy obejmują także kierowców delegowanych z państw trzecich, którzy wykonują:
- przewozy kabotażowe,
- przewozy międzynarodowe (cross-trade),
- przewozy dwustronne rzeczy lub osób.
Nie są delegowani ci kierowcy, którzy jedynie przejeżdżają tranzytem przez terytorium Polski.
3. Obowiązki przewoźników delegujących kierowców
3.1. Warunki zatrudnienia
Przewoźnik musi zapewnić kierowcy warunki pracy nie mniej korzystne niż wynikające z przepisów obowiązujących w Polsce, w tym:
- zgodne z polskim Kodeksem pracy normy czasu pracy i odpoczynku,
- odpowiedni wymiar urlopu wypoczynkowego,
- wynagrodzenie, w tym dodatki za pracę w godzinach nadliczbowych,
- przepisy BHP,
- szczególną ochronę pracownic w ciąży i w okresie macierzyńskim,
- ograniczenia w zatrudnianiu młodocianych i dzieci,
- równe traktowanie i brak dyskryminacji,
- zwrot kosztów podróży służbowych (np. między miejscem pracy w Polsce a innym miejscem wykonywania obowiązków).
Dla kierowców z państw trzecich dodatkowo obowiązuje:
- minimalne wynagrodzenie przekraczające próg do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej,
- porównywalność wynagrodzenia z pracownikami polskimi na podobnym stanowisku,
- minimalny próg 70% przeciętnego wynagrodzenia brutto w danym województwie.
3.2. Zgłoszenie delegowania
- Dla kierowców z UE: przez system IMI
- Dla kierowców z państw trzecich: przez formularz na po założeniu Konta Przedsiębiorcy i podpisaniu zgłoszenia podpisem kwalifikowanym,
- Alternatywnie, przez pełnomocnika posiadającego podpis kwalifikowany.
3.3. Dokumenty wymagane w pojeździe
Kierowca delegowany musi posiadać:
- kopię zgłoszenia delegowania lub potwierdzenie (dla państw trzecich),
- dokumenty przewozowe (listy przewozowe, formularze jazdy, zezwolenia),
- zapisy z tachografu (wymagane przez AETR lub rozporządzenia unijne).
Dokumenty te muszą być okazywane podczas kontroli drogowej. Zakazane jest używanie fałszywych dokumentów.
4. Dodatkowe obowiązki po delegowaniu
Po zakończeniu okresu delegowania przewoźnik musi – w terminie 8 tygodni od wezwania – przekazać organom nadzoru (PIP, ITD):
- kopie dokumentów związanych z delegowaniem,
- umowę o pracę lub dokument równoważny,
- ewidencję czasu pracy kierowcy,
- dowody wypłaty wynagrodzenia.
5. Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o delegowaniu kierowców w transporcie drogowym,
- Ustawa z dnia 10 czerwca 2016 r. o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług,
- Dyrektywa 2020/1057/UE,
- Kodeks pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 1465),
- Ustawa o cudzoziemcach,
- Rozporządzenia dotyczące tachografów i czasu pracy kierowców (UE i AETR).
FAQ Delegowanie kierowców w transporcie drogowym w Polsce
1. Czym jest delegowanie kierowców w transporcie drogowym?
Delegowanie kierowcy to czasowe wysłanie go do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub – w przypadku Polski – wykonywanie pracy przez kierowcę z zagranicy na terytorium Polski. Dotyczy to m.in. transportu kabotażowego lub międzynarodowego z załadunkiem/rozładunkiem w Polsce.
2. Jakie przepisy regulują delegowanie kierowców w Polsce?
- Pakiet Mobilności (UE 2020/1057) – określa zasady delegowania w transporcie.
- Ustawa z dnia 10 czerwca 2016 r. o delegowaniu pracowników – dotyczy także delegowanych kierowców.
- Kodeks pracy i ustawy o czasie pracy kierowców – określają minimalne warunki zatrudnienia.
3. Kogo dotyczą przepisy o delegowaniu kierowców?
- Kierowców wykonujących transport kabotażowy,
- Kierowców wykonujących część operacji transportu międzynarodowego,
- Nie dotyczą kierowców wykonujących jedynie tranzyt lub dwustronny przewóz międzynarodowy bez dodatkowych załadunków.
4. Jakie obowiązki ma przewoźnik delegujący kierowcę do Polski?
- Zgłoszenie delegowania kierowcy przez system IMI (Internal Market Information),
- Zapewnienie kierowcy wynagrodzenia zgodnego z minimalnymi warunkami w Polsce,
- Wskazanie osoby kontaktowej w Polsce,
- Przechowywanie i udostępnianie dokumentów do kontroli (np. listów przewozowych, zapisów z tachografu).
5. Czy kierowca delegowany do Polski musi mieć przy sobie dokumenty?
Tak. Kierowca musi posiadać:
- Kopię zgłoszenia delegowania (z IMI),
- Umowę o pracę lub dokument równoważny,
- Dowody przewozu (CMR, listy przewozowe),
- Zapisy tachografu potwierdzające wykonywanie transportu.
6. Jakie wynagrodzenie należy się kierowcy delegowanemu do Polski?
Kierowcy delegowanemu do Polski przysługuje wynagrodzenie nie niższe niż minimalne obowiązujące w Polsce, a także inne elementy zatrudnienia wynikające z polskiego prawa (np. dodatek za nadgodziny, urlopy, ekwiwalenty).
7. Kiedy zgłoszenie kierowcy w IMI jest wymagane?
Zgłoszenia należy dokonać przed rozpoczęciem delegowania, przy każdej operacji transportu wymagającej delegowania (np. kabotażu, kombinowanego przewozu wewnątrz Polski).
8. Jakie są sankcje za nieprawidłowe delegowanie kierowców?
- Kara administracyjna od 2 000 zł do 30 000 zł za brak zgłoszenia lub dokumentów,
- Możliwe sankcje dla przewoźnika zagranicznego oraz jego przedstawiciela w Polsce.
9. Czy przewoźnik zagraniczny musi mieć przedstawiciela w Polsce?
Tak. Przewoźnik musi wyznaczyć osobę do kontaktu, która będzie reprezentować firmę przed polskimi organami (np. PIP, ITD) i udostępni niezbędne dokumenty.
10. Jak długo można delegować kierowcę do Polski?
Nie ma sztywno określonego czasu – delegowanie ma charakter tymczasowy, ale zbyt długie lub powtarzalne delegowanie może zostać zakwestionowane jako obejście przepisów i skutkować obowiązkiem pełnego stosowania polskiego prawa pracy.
11. Czy diety i ryczałty za nocleg wliczają się do wynagrodzenia delegowanego kierowcy?
Nie. Od 2 lutego 2022 r. diety i ryczałty nie są zaliczane do minimalnego wynagrodzenia przy delegowaniu. Należy je wypłacać niezależnie od wynagrodzenia zasadniczego.
12. Czy kierowca z Ukrainy zatrudniony w Polsce podlega przepisom o delegowaniu?
Tak – jeśli jest wysyłany przez polskiego pracodawcę do innego kraju UE. Wówczas to Polska jest krajem wysyłającym i obowiązują przepisy o delegowaniu na terytorium innego państwa UE, a nie do Polski.
Zadbaj o bezpieczeństwo z KONKRET BHP Sp. z o.o.
KONKRET BHP Sp. z o.o. – profesjonalne wsparcie BHP dla Twojej firmy
Szukasz rzetelnego partnera w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy? Postaw na KONKRET BHP Sp. z o.o. – firmę z wieloletnim doświadczeniem, która stawia na jakość, terminowość i realne wsparcie dla pracodawców i pracowników.
- Kompleksowa obsługa BHP i PPOŻ
- Szkolenia wstępne, okresowe i specjalistyczne
- Ocena ryzyka zawodowego
- Dokumentacja powypadkowa
- Doradztwo i kontrole wewnętrzne
- Obsługa firm każdej branży – od produkcji po usługi
Dlaczego my?
- Do każdego klienta podchodzimy indywidualnie.
- Gwarantujemy zgodność z przepisami i wymogami PIP i PIS.
- Działamy na terenie całego Śląska i nie tylko.
- Jesteśmy elastyczni – dopasujemy się do Twoich potrzeb i terminów.
- Z nami masz pewność, że Twoja firma działa bezpiecznie i zgodnie z prawem.
KONKRET BHP Sp. z o.o. Bielsko-Biała, ul. Matowa 13a, Katowice, Radockiego 294, Sosnowiec, Hallera 8,
tel. 606 200 969
e-mail: konkretbhp@op.pl
Skontaktuj się z nami już dziś i postaw na bezpieczeństwo bez kompromisów!